Temperli Cam Duşakabin Güvenli mi? Kalınlık, Kırılma ve Güvenlik Filmi

Kısa cevap: Temperli cam, kesilip kenarı işlendikten sonra yaklaşık 600-650 °C’ye ısıtılıp hızla soğutularak güçlendirilmiş camdır. Aynı kalınlıktaki normal cama göre darbeye ve ısı farkına birkaç kat daha dayanıklıdır; kırıldığında keskin parçalar yerine küçük, köşeleri körleşmiş taneciklere ayrılır. Duşakabinde çerçeveli ve sürgülü modellerde 6 mm, çerçevesiz menteşeli ve walk-in modellerde 8 mm (geniş panellerde 10 mm) yaygın kullanılır. Nadir de olsa kendiliğinden kırılma görülebildiği için camın iç tarafına uygulanan güvenlik filmi ek bir koruma sağlar.

Temperli cam nasıl üretilir?

Temperleme bir ısıl işlemdir. Düz cam önce istenen ölçüye kesilir, kenarları rodajlanır, menteşe ve kulp delikleri açılır. Ardından temper fırınında yumuşama sıcaklığına yakın bir derecede ısıtılır ve yüzeyine hava üflenerek hızla soğutulur. Dış yüzey çabuk soğuyup sertleşirken iç kısım daha geç soğur; sonuçta yüzeyde basınç, çekirdekte çekme gerilmesi oluşur. Camı güçlendiren işte bu dengedir.

Bu yapının önemli bir sonucu var: temperli cam sonradan kesilemez, delinemez, rodajlanamaz. Yüzeydeki gerilim dengesi bozulduğu anda cam tamamen dağılır. Bu yüzden duşakabin camının bütün ölçüleri, menteşe yerleri ve delikleri temperden önce kesinleşmiş olmalıdır. Ölçüye özel üretimde ölçünün milimetrik alınmasının sebebi budur.

Normal cam ile temperli cam farkı

6 mm mi, 8 mm mi?

Kalınlık, camın nasıl taşındığına göre seçilir:

• 6 mm: Cam alüminyum profillerle çevrelenmiş ya da raylı (sürgülü) sistemlerde yaygındır. Profil, camı kenarlarından destekler. Daha hafif olduğu için sürgülü kapılarda tekerlek ve rayı daha az zorlar.
• 8 mm: Çerçevesiz menteşeli kapılar ve walk-in paneller için tercih edilir. Cam, birkaç menteşe ya da bağlantı noktasından taşındığı için kendi rijitliği daha önemlidir. 8 mm cam daha az esner ve kapanırken daha “dolgun” bir his verir.
• 10 mm: Çok geniş ve yüksek sabit panellerde ya da tek noktadan tutulan özel tasarımlarda kullanılır.

Kalın cam her zaman daha iyi demek değildir. 8 mm camı hafif sürgülü bir sisteme takmak tekerlekleri zorlar; 6 mm camı çerçevesiz geniş bir walk-in panelde kullanmak ise esnemeye ve titreşime yol açar. Doğru kalınlık, aksesuar sistemiyle birlikte seçilir.

Temperli cam neden kendiliğinden kırılabilir?

Bu, kullanıcıların en çok sorduğu konu. Nadir de olsa temperli cam, ortada görünür bir darbe yokken patlayabilir. Bunun başlıca nedenleri şunlardır:

1. Kenar hasarı: Montaj sırasında ya da kullanım sırasında cam kenarının fayansa, metal bir parçaya çarpması. Kenardaki küçük bir çentik, gerilim dengesini bozar ve cam haftalar sonra kırılabilir.
2. Cam-metal teması: Menteşe ya da profilde cam ile metal arasında conta veya plastik ara parça olmaması. Metal doğrudan cama baskı yaparsa zamanla o noktadan kırılma başlar.
3. Zorlanmış montaj: Duvar eğik olduğu halde camın zorla yerine oturtulması; cam sürekli bükülme gerilimi altında kalır.
4. Nikel sülfür kalıntısı: Cam hammaddesinde çok nadir bulunan mikroskobik bir kalıntı, zamanla genleşerek camı içeriden kırabilir. Bu üretimden kaynaklanır ve önceden gözle görülemez.

İlk üç neden doğru montajla büyük ölçüde önlenir. Bu yüzden montajda cam ile duvar, cam ile zemin ve cam ile metal aksesuar arasında mutlaka ara parça ve conta kullanırız; camı hiçbir noktada zorlamadan yerine oturtmaya özen gösteririz.

Güvenlik filmi: ek bir önlem

Temperli cam kırıldığında tanecikler genellikle yerinde kısa süre durur, sonra dökülür. Duşun içinde çıplak ayakla durulan bir alanda bu tanecikler küçük de olsa risk oluşturur. Camın bir yüzüne uygulanan şeffaf güvenlik filmi, kırılma anında taneciklerin büyük kısmını bir arada tutar ve dökülmesini engeller.

• Film genellikle camın dış yüzüne, suyun doğrudan temas etmediği tarafa uygulanır.
• Çocuklu ve yaşlı bireylerin yaşadığı evlerde özellikle öneriyoruz.
• Kaliteli film şeffaftır, görünümü değiştirmez; yıllar içinde kenarlarından kalkmaması için uygulamanın temiz yapılması gerekir.

Lamine cam bir alternatif mi?

Lamine cam, iki cam katmanının arasına yapışkan bir ara film konularak üretilir; kırıldığında parçalar filme yapışık kalır, tıpkı otomobil ön camı gibi. Bu özelliği nedeniyle korkuluk ve çatı camlarında tercih edilir. Duşakabinde ise yaygın değildir: daha ağırdır, kenarları sürekli suya maruz kaldığında ara film zamanla kenardan bulanıklaşabilir ve menteşe bağlantısı için özel aksesuar gerektirir. Temperli ve lamine özelliklerini birleştiren camlar da üretilebilir ama konut duşakabini için çoğu zaman gereksiz bir maliyettir. Pratikte en dengeli çözüm, doğru kalınlıkta temperli cam, doğru montaj ve gerekiyorsa güvenlik filmidir.

Kullanıcı tarafında dikkat edilecekler

• Kapıyı sertçe çarpmayın; menteşeli kapılarda manyetik conta zaten kapıyı yerinde tutar.
• Camın kenarını ve köşesini metal, seramik ya da sert eşyayla vurmaktan kaçının; kırılmanın büyük kısmı kenardan başlar.
• Menteşe ve bağlantılarda gevşeme, kapıda sarkma ya da sürtme fark ederseniz beklemeden ayar yaptırın.
• Camda kenara yakın bir çentik ya da çatlak görürseniz duşu kullanmayın, değişim için haber verin.

Duşakabininizde menteşe sarkması, sürtme ya da kenarda hasar varsa fotoğrafını göndermeniz ilk değerlendirme için yeterli. Ölçüye özel temperli cam duşakabin seçeneklerini duşakabin sayfamızda, kırılan camların değişim sürecini cam değişimi sayfasında anlattık. Etimesgut’ta ve Yenimahalle’de bu tür ayar ve değişim işlerine sıkça gidiyoruz.

Sık sorulan sorular